گزارش تصویری هفته پژوهش (مدیریت آموزش وپرورش شهرستان سراوان)
گزارش تصویری هفته پژوهش (مدیریت آموزش وپرورش شهرستان سراوان)
گزارش تصویری هفته پژوهش (مدیریت آموزش وپرورش شهرستان سراوان)
گزارش تصویری هفته پژوهش (مدیریت آموزش وپرورش شهرستان سراوان)
گزارش تصویری هفته پژوهش (مدیریت آموزش وپرورش شهرستان سراوان)
معرفی رشته های فنی و حرفه ای

مقدمه
امروزه در اثر گسترش شگرف صنعت و تکولوژی وجود نیروی انسانی متخصص , یک نیاز اساسی در مراکز تولیدی ؛ صنعتی و خدماتی به شمار می آید و آموزش های فنی و حرفه ای به عنوان عامل مهم تربیت این نیروها مورد توجه قرار گرفته است .
آموزش های فنی و حرفه ای تمام تلاش خود را به کار می برد تا افرادی آگاه به تکنولوژی روز و کار آمد را تربیت و در چرخه سازندگی کشور وارد نماید .
اهداف شاخه فنی و حرفه ای :
اعتلای سطح فرهنگ و دانش عمومی و پرورش کمالات و فضایل اخلاقی , بیش سیاسی و اجتماعی .
شناخت بهتر استعدادها و علاقه دانش آموزان و ایجاد زمینه مناسب جهت هدایت آنان به سمت اشتغال مفید .
احراز آمادگی نسبی دانش آموزان برای ادامه تحصیل در رشته های علمی – کابردی ( تکنولوژی )
آموزشهای فنی و حرفه ای در كشور جمهوری اسلامی ایران به صورت یك دوره پیوسته پنج ساله (2+3) طراحی شده است كه دوره سه ساله آن در هنرستانهای فنی وحرفه ای و دوره دو ساله كاردانی پیوسته در آموزشكده ها اجرا می شود.
**هدف كلی رشته در دوره سه ساله هنرستان ،تربیت نیروی انسانی متعهد و كارآمدی است كه بتواند علاوه بر انجام وظایف شهروندی ،با استفاده از آموخته های خویش در مشاغل مربوط به « رشته » در سطوح میــانی تكنیسین به كار اشتغال ورزد.
اشتغال فارغ التحصیلان هنرستان های فنی و حرفه ای :
آموزش های فنی و حرفه ای فعالیت هایی است که فرد را برای احراز مشاغل فنی و حرفه ای آماده می کند و کارایی او را در انجام چنین مشاغلی افزایش می دهد . بنابراین برای فارغ التحصیلان رشته های مختلف فنی و حرفه ای به دلیل کار در کارگاه های مختلف و آشنایی با دستگاه ها و ابزارآلات فنی و صنعتی و نحوه ی استفاده از آنها زمینه کاریابی و اشتغال بیش از سایر رشته ها می باشد و این فارغ التحصیلان می توانند با کار در کارخانجات تولیدی و مراکز خدماتی ؛ شرکت ها , ادارات و یا با تأسیس کارگاه های خصوصی و تعاونی های تولیدی ؛ مشغول به کارشوند .
شیوه ی ادامه تحصیل در رشته های فنی و حرفه ای :
دانش آموزان علاقه مند به ادامه تحصیل در رشته های مختلف شاخه فنی و حرفه ای پس از گذراندن سال اول متوسطه و با احراز شرایط تحصیل در شاخه فنی و حرفه ای و ضوابط که هر ساله اعلام می گردد . درصورتی کسب اولویت می توانند در یکی از هنرستان ها در رشته مورد علاقه خود ادامه تحصیل داده وپس از دو سال ادامه تحصیل مدرک دیپلم اخذ نمایند . و در صورت تمایل به شرکت در آزمون دوره های کاردانی پیوسته وارد آموزشکده های فنی و حرفه ای دانشگاه آزاد و دانشگاه علمی کاربردی شده و در مقطع کاردانی ادامه تحصیل دهند و همچنین پس از آن نیز می توانند در دوره های کارشناسی ناپیوسته به تحصیلات خویش ادامه دهند . فارغ التحصیلان شاخه فنی و رحرفه ای میتوانند در صورت تمایل جهت شرکت در آزمون سراسری با گذراندن دوره پیش دانشگاهی در یکی از دروه های(ریاضی تجربی علوم انسانی یاهنر)ادامه تحصیل دهند.
معرفی رشته های فنی و حرفه ای
شرایط ادامه تحصیل همراه دروس تخصصی و عمومی
و صنعت و بازار کار
رشته های مشترک :
رشته های اختصاصی پسران :
رشته های اختصاصی دختران :
ساختار سلول
ساختار سلولی

نظریه ی سلولی
نظریه سلولی در شکل امروزی آن به صورت زیر است:
1 – پیکر همه موجودات زنده از سلول ساخته شده است.
2 – سلول کوچکترین واحد سازنده پیکر موجودات زنده است و واکنش های شیمیایی اساسی درون آن انجام می شود.
3 – هر سلول از تقسیم سلول های دیگر به وجود آمده است.
ساختار سلول

هر سلول از سه بخش اساسی تشکیل شده است: غشا، سیتوپلاسم و هسته. غشا پرده ای نرم است که پیرامون سلول را می پوشاند. سیتوپلاسم ماده ای است که فضای درون سلول را پر می کند و در آن اجزایی به نام اندامک وجود دارد. هسته در میان سیتوپلاسم قرار گرفته است و نقش اساسی و اصلی را در زندگی سلول برعهده دارد.
غشای پلاسمایی و دیواره سلول
غشای پلاسمایی پرده ای است که اطراف سلول را فراگرفته است. این پرده از ورود مواد ناخواسته به درون سلول جلوگیری می کند و مواد لازم مانند آب، اکسیژن و مواد غذایی را به درون سلول راه می دهد. به عبارت دیگر غشای پلاسمایی خاصیت نفوذ پذیری انتخابی دارد، همچنین غشا می تواند بعضی مواد محیط پیرامون سلول را شناسایی کند. سلول های گیاهی، باکتری ها و قارچ ها دیواره ضخیم و محکمی در روی غشای پلاسمایی خود دارند که دیواره سلولی نامیده می شود. سلول های جانوری دیواره ندارند و به همین دلیل بسیاری از بخش های گیاهان محکمتر از بخشهای درون بدن جانوران است. دیواره سلولی خاصیت نفوذپذیری انتخابی ندارد اما موادی که در دیواره سلولی وجود دارد از حمله میکرب های بیماری زا به سلول جلوگیری می کنند.
سیتوپلاسم و اندامک های درون آن
سیتوپلاسم بخشی از سلول است که ترکیب اصلی آن آب و پروتئین های محلول در آب اند. بسیاری از واکنش های شیمیایی زیستی در این ماده، یا درون اندامک های آن صورت می گیرند. مهم ترین اجزای سیتوپلاسمی عبارت اند از:
ریبوزوم ها:
ریبوزم ها دانه های بسیار کوچکی هستند که در همه سلول ها وجود دارند. ریبوزوم ها محل های ساخته شدن پروتئین در سلولها هستند. ریبوزوم ها اغلب روی شبکه آندوپلاسمی قرار دارند.
شبکه آندوپلاسمی :
لوله های منشعب و باریکی هستند که در سرتاسر سیتوپلاسم کشیده شده اند و در بعضی بخش ها حجیم اند و به صورت کیسه درآمده اند. کار شبکه آندوپلاسمی ، تولید کردن و بردن مواد به بخش های مختلف سیتوپلاسم است.
میتوکندری:
میتوکندری ها اندامک های نسبتاً درشتی هستند که غشای دو لایه ای دارند. کار میتوکندری ها آزاد کردن انرژی مواد است.
واکوئل :
واکوئل ها کیسه هایی هستند که درون بسیاری از سلولها جای دارند. درون این کیسه ها موادی مانند آب ، مواد غذایی و مواد زاید انباشته می شود.
دستگاه گلژی:
این دستگاه از کیسه هایی تشکیل شده است که روی هم قرار دارند و مجموعاً در ترشح مواد به خارج از سلول نقش دارند.
لیزوزوم ها:
کیسه هایی هستند که مواد درون آن باعث تجزیه و گوارش مواد می شوند. کلروپلاست : کلروپلاست ها اندامک های سبز رنگی هستند که درون بعضی سلول های گیاهی وجود دارند. کار کلروپلاست ها انجام عمل فتوسنتز است.
هسته
هسته بزرگترین اندامک درون سلول است که توسط یک غشای دو لایه پوشیده شده است که هسته را از سیتوپلاسم جدا می کند. درون هسته چند رشته بلند و نازک به نام کروماتین وجود دارد. ماده اصلی کروماتین DNA و پروتئین است. جسمی به نام هستک که ریبوزوم ها در آنجا ساخته می شوند و مایعی به نام شیره هسته نیز درون هسته وجود دارد. هنگامی که سلول ها می خواهند تقسیم شوند، هر رشته کروماتین مضاعف ، فشرده و ضخیم می شود و به جسم مشخصی به نام کروموزوم تبدیل می شود. هر کروموزم از دو کرماتید ساخته شده است . این دو کروماتید در محلی به نام سانترومر به هم متصل هستند.
گوناگونی و سازمان یافتگی سلول ها

سلول های موجود در پیکر موجودات زنده پرسلولی، معمولاً از نظر شکل و کار یکسان نیستند. گروهی از سلول ها که هماهنگ با یکدیگر وظیفه خاصی در بدن انجام می دهند. یک بافت را تشکیل می دهند مانند بافت های عصبی و ماهیچه ای گروهی از بافت ها که با همکاری یکدیگر وظیفه خاصی را انجام می دهند، یک اندام نامیده می شوند مانند قلب و معده . چند اندام که هماهنگ با یکدیگر وظیفه خاصی را انجام می دهند یک دستگاه را تشکیل می دهند مانند دستگاه گوارش.
تقسیم سلول

تقسیم شدن سلول ظاهراً آسان به نظر می رسد، اما اینگونه نیست که سلول هنگام تقسیم شدن ، بسادگی از وسط دو نیم شود. وقتی که سلولی تقسیم می شود و دو سلول یکسان به وجود می آورد، یکی از مشخص ترین وقایع آن تقسیم هسته است. تقسیم هسته سلول به دو هسته همانند، میتوز نام دارد. در تقسیم میتوز کروموزمهای موجود در هسته که قبل از تقسیم مضاعف شده اند، به دو گروه کاملاً مشابه مجزا می شوند. پس از تقسیم هسته، سیتوپلاسم نیز تقسیم می شود. هر سلول جدید باید تمام اجزای مورد نیاز از قبیل هسته، میتوکندری و غیره را دریافت کند.
سرطان
در بدن ما عواملی وجود دارد که تقسیم سلولی را کنترل می کند. گاهی در بعضی قسمتهای بدن این عوامل کنترل کننده از کار می افتند و در نتیجه در اثر تقسیم بیش از حد تعداد زیادی سلول در یک نقطه از بدن جمع می شوند. این توده سلول های غیرعادی را که دائماً در حال تقسیم هستند تومور می نامند. تومورها دو نوع اند: بدخیم (کشنده) و خوش خیم (غیرکشنده)
خودآزمایی فصل دوم
1 – کدامیک از سلول های زیر فاقد دیواره سلولی است؟
الف ) سلول قارچ
ب) سلول ماهیچه ای
ج) سلول ریشه درخت
د) سلول باکتری کروی
2 – مواد زاید در کدام اندامک انباشته می شود؟
الف) میتوکندری
ب) شبکه آندوپلاسمی
ج)لیزوزوم
د) واکوئل
3 – محل اتصال دو کرماتید چه نام دارد؟
الف) سانترومر
ب)کروموزم
ج) لیزوزوم
د) کروماتین
4 – کدام اندامک در آزادسازی انرژی مواد نقش دارد؟
الف) هستک
ب) کروموزوم
ج) میتوکندری
د) واکوئل
5 – کروماتین و کروموزوم از کدام دو ماده زیر تشکیل شده اند؟
الف ) DNA و چربی
ب) DNA و پروتئین
ج)DNA و قند
د) چربی و آب
سایت : شبكه آموزش سیما (متوسطه)
از كره زمین چه می آموزیم؟
از کره ی جغرافیایی چه می آموزیم؟

آیا تاکنون به یک کره ی جغرافیایی توجه کرده اید؟
شکل ها و رنگ های روی کره را مشاهده کنید. قسمت های وسیع آبی رنگ آن، اقیانوس ها هستند. اقیانوس ها و آب های بسیار پهناور و وسیع اند که سطح کره ی زمین را فرا گرفته اند.
در میان آب ها، خشکی های بسیاربزرگ را می بینید. به این خشکی ها قاره می گویند. ادامه ی قاره ها در زیر آب اقیانوس ها قرار دارد.
باتوجه به کره ی جغرافیایی، قاره های روی زمین را نام ببرید.
اکنون با نگاهی به کره ی جغرافیایی حدس بزنید که مساحت آب ها روی کره ی زمین بیشتر است یا مساحت خشکی ها؟
فعالیت :
1 – باتوجه به شکل2، نام قاره ها را به ترتیب وسعت آن ها در جدول بنویسید:
1 – آسیا / 2 – آمریکا / 3 – آفریقا / 4- قطب جنوب / 5- اروپا / 6-استرالیا و اقیانوسیه
2- بیشتر خشکی ها در نیم کره ی شمالی قرار دارند.
بیشترخشکی ها در نیم کره ی جنوبی قرار دارند.
3 –سه قاره ی نزدیک به هم کدام اند؟
آسیا، اروپا ، آفریقا
4 – کدام قاره تقریباً از قطب شمال تا نزدیکی قطب جنوب کشیده شده است؟
قاره ی آمریکا
5 – کدام قاره به طور کامل در نیم کره ی شمالی قرار دارد؟
آسیا و اروپا
6 – کدام قاره در نیم کره ی جنوبی قرار دارد؟
قاره ی استرالیا، قاره ی قطب جنوب و اقیانوسیه به طور کامل و آمریکای جنوبی، جنوب آفریقا در نیم کره ی جنوبی
7 – خط ّاستوا از کدام قاره ها می گذرد؟
آمریکا، آمریکا و آسیا
8- نصف النهار مبدأ از کدام قاره ها می گذرد؟
اروپا، آفریقا، قطب جنوب
درس دوم قاره ی آسیا کجاست؟
نقشه ی روبرو، قاره های جهان را نشان می دهد. آیا می دانید کدام قاره ی پهناورترین قاره ی جهان است؟ آسیا
قاره ی آسیا تقریباً خشکی های جهان را در بر می گیرد. بلندترین کوه ها، پست ترین نقاط و پهناورترین جلگه های زمین در آسیا واقع شده اند.
بیش از نیمی از جمعیت کره ی زمین در قاره ی آسیا به سر می برند و پرجمعیت ترین کشورهای جهان در این قاره قرار دارند.
موقعیت:
آیا می توانید بگوئید قاره ی آسیا از سه طرف به آب های کدام اقیانوس ها محدود می شود؟ هند، آرام، منجمد شمالی
قاره های آسیا در محل تنگه ی برینگ از آمریکای شمالی و در محل کانال سوئز از آفریقا جدا می شود. علاوه بر این، کوه های اورال مرز بین دو قاره ی آسیا و اروپا را تعیین می کند.
فعالیت 1:
1 – در نقشه دقت کنید و به سؤال های زیر پاسخ دهید:
1 – قاره ی آسیا از سمت جنوب به اقیانوس هند و از سمت مشرق به اقیانوس آرام و از سمت شمال به اقیانوس منجمد شمالی محدود می شود.
2 – چهار فلات پی در پی آسیا از غرب به شرق عبارتند از ::
فلات مغولستان <-- تبت <-- فلات ایران <-- فلات آناتولی <--
3 – بلندترین رشته کوه آسیا چه نام دارد؟ نام بلندترین قله ی آن چیست؟
هیمالیا، اورست

ناهمواری های آسیا:
به نقشه ناهمواری های آسیا توجه کنید. آسیا را از نظر ناهمواری ها می توان به سه بخش تقسیم کرد:
1 – فلات ها: شامل فلات های بلند با ارتفاع زیاد و فلات های کم ارتفاع قدیمی.
2 – سرزمین های پهناور و پست جلگه ای در شمال و جنوب آسیا.
3 – سرزمین های دارای کوه آتش فشان.
فعالیت 2:
در نقشه ی بالا دقت کنید و به سؤالات زیر پاسخ دهید:
1 - کدام جلگه، فلات ایران را به شبه جزیره عربستان متصل می کند؟
جلگه بین النهرین
2 – در مغرب جلگه ی سیبری، کوه .... و در شرق آن رود .... قرار دارد.
اورال - ینی سئی
3- رودهای مهم هند از کدام رشته کوه سرچشمه می گیرند؟ به کجا می ریزند؟
رشته کوه های هیمالیا، به خلیج بنگال می ریزند
4 – رودهای مهم چین را نام ببرید.
یانگ تسه کیانگ، هوانگهو
5 – با توجه به نقشه ی بالا و اسم های داخل دایره های زیر ، جاهای خالی را پرکنید.

* نام یک دلتای مهم آسیا، دلتای بنگال
* نام سه مجمع الجزایر آتش فشانی آسیا: فیلیپین ، اندونزی ، ژاپن
* نام دو شبکه جزیره ی بزرگ آسیا: آسیا، هند ، عربستان
درس سوم: آسیا قاره ی فلات های بلند و جلگه های پهناور
1 – فلات های بلند و کوه های با ارتفاع زیاد:
نقشه ی درس قبل را به خاطر بیاورید. از غرب به شرق آسیا، چهار فلات پی در پی وجود دارد. آیا نام آن ها را به یاد دارید؟ بلندترین آن ها چه نام دارد؟
در حاشیه همه ی این فلات ها رشته کوه هایی وجود دارد. در جنوب فلات تبت، رشته کوه های بسیار بلند هیمالیا، همچون دیواری عظیم وجود دارد. بلندترین قله ی این رشته کوه، اورست است که با ارتفاع 8848 متر، بلندترین قله ی جهان به شمار می رود. آیا می دانید کوهنوردان ایرانی در سال 1377 موفق شدند به قله ای اورست صعود کنند؟
در میان این رشته کوه ها، گذرگاه ها و تنگه های طبیعی بسیاری وجود دارد. راه معروف بازرگانی موسوم به جاده ابریشم که در گذشته های دور، کشور چین را از طریق ایران به کشورهای اروپایی پیوند می داد، از این گذرگاه عبور می کرده است.
2 –سرزمین های پهناور و پست جلگه ها در شمال و جنوب آسیا:
آیا می توانید روی نقشه صفحه 5 ، فلات کم ارتفاع سیبری و جلگه ی سیبری را پیدا کنید؟ جلگه ی سیبری بین کدام رود و کدام رشته کوه قرار دارد؟ مدت ها قبل از آن که بشر روی زمین پدیدار شود به جای این جلگه و سرزمین های پهناور جنوبی آن، دریایی کم عمق و بسیار وسیع به نام دریای تتیس وجود داشت. دریای خزر (مازندران) و دریاچه آرال هر دو باقی مانده ی آن دریای بزرگ هستند.
در شرق جلگه ی سیبری، فلات کم ارتفاع سیبری قرار دارد که یخبندان های طولانی در طی هزاران سال باعث متلاشی شدن سنگ های آن شده است.
همان طور که می دانید، بین رشته کوه ها معمولاً رودهای بزرگی جریان دارند که آبرفت های زیادی را از کوه ها کنده و با خود حمل می کنند.
این آبرفت ها در مسیر یا در دهانه خود ته نشین و بر روی هم انباشته می شوند و با گذشت زمان جلگه هایی را پدید می آورند.
مثلاً جلگه ی عراق از آبرفت رودهای دجله و فرات به وجود آمده است. دو رود بزرگ گنگ و سند که از کوه های هیمالیا سرچشمه می گیرند، جلگه های حاصلخیز گنگ و سند را به وجود آورده اند. در چین نیز رودها نقش مهمی در به وجودآمدن جلگه های پهناور کناره ی دریا دارند. سطح این جلگه ها چنان پست و هموارتر است که رودهایی که در آن جریان دارند هر چند یک بار جای بستر خود را تغییر می دهند. رودها همچنین آبرفت ها را در دهانه ی خود، جایی که به دریا می ریزند، انباشته می کنند. از انباشته شدن آبرفت ها در دهانه ی رودها، دلتاهای پهناور (سرزمین های Δ مانند) به وجود می آید. با انباشته شدن دائمی آبرفت ها، دلتاها پیوسته توسعه می یابند در آب دریا پیش می روند و جای مناسبی برای کشاورزی به وجود می آورند. وجود این دلتاها در زمین های بسیار هموار ممکن است خطر بروز سیلاب را افزایش دهد. چرا؟
3 – سرزمین های دارای کوه آتش فشان:
در مشرق و جنوب شرقی آسیا به ویژه در کناره های اقیانوس آرام «مجمع الجزایر» های بسیاری وجود دارد. به دلیل ناآرام بودن پوسته ی زمین، آتش فشان ها و زلزله های بسیاری رخ می دهد و برخی از این آتش فشان ها جزایری را به وجود آورده اند.
فعالیت 1:
1- آیا دلتاها جای مناسبی برای کشاورزی است ؟ چرا؟
بله، زیرا دلتاها از انباشته شدن آبرفت ها در دهانه ی رودها ایجاد می شوند و در نتیجه این سرزمین ها خاک حاصلخیز را برای کشاورزی دارا هستند.
2 – منظور از دهانه یا مصبّ رود چیست؟ دلتا چگونه به وجود می آید؟
جایی که رود به دریا می ریزد، دهانه رود نامیده می شود. از انباشته شدن آبرفت در دهانه رودها دلتاهای پهناور (سرزمین های مانند) به وجود می آید.
3 – دلتای بنگال از آبرفت کدام رودها به وجود آمده است؟ آیا می توانید با مراجعه به یک نقشه ی جهان نما یا کره ی جغرافیایی بگوئید دلتای بنگال در کدام کشور قرار گرفته است؟
رودهای گنگ و براهماپوترا، بنگلادش
4 – آیا می توانید با مراجعه به یک نقشه ی طبیعی ایران ، یک دلتای مهم را در شمال کشورمان مشخص کنید؟ این دلتا از آبرفت های کدام رود به وجود آمده است؟
به عهده دانش آموز
درس چهارم:آب و هوای قاره ّی آسیا چگونه است؟
می دانید که برای تعیین وضعیت آب و هوایی هر منطقه، باید میزان دما و بارش آن را در طول چندین سال اندازه گیری کنیم. آسیا قاره ی پهناور است که از قطب شمال تا مدار استوا امتداد یافته و دما و بارش در بخش های مختلف آن متفاوت است از این رو، د راین قاره آب و هوای گوناگونی وجود دارد. اکنون با توجه به دو شکل 10 و 11، پراکندگی دما و بارش را در آسیا به طور جداگانه بررسی می کنیم. همان طور که در نقشه ی مقابل مشاهده می کنید، به طور کلی در آسیا سه بخش متفاوت از نظر دما وجود دارد:
1 – سرزمین های مجاور قطب شمال و سیبری که در تمام روزهای سال سرد بوده و دارای یخبندان های بسیار و طولانی است.
2 – سرزمین های جنوبی که در مجاورت دریاها، از دریای سرخ تا جزیره تایوان واقع شده اند و در تمامی روزهای سال گرم هستند.
3 – بخش های داخلی که دارای سرما سخت و خشن و در زمستان ها و گرمای زیاد در تابستان ها هستند.(آب و هوای قاره ای یا بری)
فعالیت :
1 – چرا سرزمین تبت همانند سرزمین های قطبی شمال و آسیا، د رتمامی روزهای سال سرد است؟
تبت بلندترین فلات آسیاست و این سرزمین های بلند دارای آب و هوای سرد هستند.
2 – چرا سرزمین های جنوبی آسیا در تمامی روزهای سال گرم اند؟
به دلیل نزدیکی به خط استوا.
تاکنون با مناطق مختلف آسیا از نظر وضعیت دما آشنا شدید، حال به پراکندگی بارش در این قاره توجه کنید. آسیا در تمامی بخش ها دارای بارش و رطوبت یکسان نیست بلکه برخی نواحی آن خشک و برخی مرطوب هستند. آیا می دانید رطوبت این مناطق از کجا می آید؟ رطوبت از دریاها و اقیانوس های مجاور می آید و سپس به وسیله ی باد به خشکی ها و قاره ها منتقل می شود. آسیا از نظر میزان بارش به دو قسمت آسیای مرطوب و آسیای خشک تقسیم شده است:
آسیای مرطوب :

به طور کلی ،سه نوع باد موجب انتقال رطوبت به سرزمین های داخل قاره ی آسیا می شود:
1 – بادهای موسمی در فصل تابستان که از شرق و جنوب شرقی آسیا می وزد و باران فراوان به همراه می آورد.
2 – بادهای باران آور غربی در فصل زمستان که از اقیانوس اطلس به طرف سیبری می وزند اما پیش از ان که به سیبری برسند، مقدار زیادی از باران خود را در اروپا فرو می ریزند و سپس با نزدیک شدن به سمت مشرقَ، رفته رفته مقدار باران آن ها کاسته می شود.
3 – بادهای باران آور مدیترانه ای که به خصوص در فصل زمستان می وزند و چنان که در نقشه می بینید. چندان به داخل قاره ی آسیا نفوذ نمی کنند.
آسیای خشک:
تمامی آسیای مرکزی، نواحی غربی و جنوب غربی آسیا شامل شبه جزیره ی عربستان ، نواحی داخلی فلات آناتولی و فلات ایران از نواحی خشک آسیا محسوب می شوند. بیشتر این سرزمین ها یا از دریا دورند یا کوه های بلند مانع ورود بادهای مرطوب به داخل آن ها می شود.
اثرات بادهای موسمی:
همان طور که خواندید، سرزمین ها مشرق و جنوب شرقی آسیا در تابستان ها در معرض وزش بادهای باران آور موسمی قرار دارند. فعالیتهای کشاورزی در این نواحی بستگی بسیاری به ریزش این باران ها دارد. همه ساله عده ی زیادی از مردم این نواحی هم زمان با ریزش باران های موسمی در تابستان، به روستاها و نواحی کشاورزی مهاجرت کرده و در فعالیت های کشاورزی به خصوص در کشت برنج شرکت می کنند.
اگر باران های موسمی به موقع نبارد یا دچار بی نظمی شود، از تولید محصولات کشاورزی کاسته می گردد و کشاورزان خسارت می بینند و به عکس نیز ریزش شدید باران های موسمی گاهی موجب به راه افتادن سیل و طغیان رودخانه ها در این نواحی می شود.
فعالیت 2:
1 – در جدول مقابل ، مشخصات بادهای باران آور آسیا را بنویسید از نقشه استفاده کنید)
|
نام باد |
مبدا وزش |
فصل وزش |
|
بادهای موسمی |
شرق و جنوب شرقی آسیا |
تابستان |
|
بادهای باران آور |
اقیانوس اطلس |
زمستان |
|
بادهای باران آور مدیترانه ای |
دریای مدیترانه |
زمستان |
نام باد مبدا وزش فصل وزش
بادهای موسمی شرق و جنوب شرقی آسیا تابستان
بادهای باران آور اقیانوس اطلس زمستان
بادهای باران آور مدیترانه ای دریای مدیترانه زمستان
2 – چرا آسیای مرکزی و نواحی داخلی فلات ایران و فلات آناتولی را آسیای خشک نامیده اند؟
این سرزمین ها یا از دریا دورند یا کوه های بلند مانع ورود بادهای مرطوب به داخل آن ها می شود.
3 – با توجه به نقشه ی پراکندگی باران در آسیا و نقشه ی طبقه بندی آب و هوا در آسیا، نوع آب و هوای هر یک از نواحی زیر را مشخص کنید.
سیبری وتبت ----> سرد وخشك
عربستان ----> گرم وخشك
جنوب شرقی آسیا ----> گرم ومرطوب
آسیای مركزی ----> قاره ای یا بری
4- درباره اثرات بادهای موسمی توضیح دهید:
اثر مثبت: فعالیت های کشاورزی به این بادها بستگی دارد.(به خصوص کشت برنج)
اثر منفی: اگر باران های موسمی به موقع نبارد و یا دچار بی نظمی شود از تولید محصولات کشاورزی کاسته می گردد و کشاورزان خسارت می بینند برعکس نیز ریزش شدید باران های موسمی گاهی موجب به راه افتادن سیل و طغیان رودخانه ها در این نواحی می شود.
سایت : شبكه آموزش سیما راهنمایی
دوزیستان
دوزیستان

تولید مثل
بیشتر دوزیستان در آب تخم گذاری می کنند. بنابراین بعد از مدتی که لارو از تخم بیرون می آید در آب زندگی کرده و بزرگ می شود. تا آنکه بر اثر دگردیسی به مراحل بلوغ (رسیدگی) می رسد.
تخم های دوزیستان با یک یا چند لایه غلاف یا پوشش ژلاتینی پوشیده شده است.

پوشش تخم های بعضی از قورباغه های آبزی پس از خارج شدن از بدن جانور ماده باد می کند و توده ای تشکیل می دهد که حتی ممکن است از خود جانور بزرگ تر باشد.
پوشش تخم، آن را در برابر برخوردها و خشکی ناشی از تبخیر نگهداری کرده و در برابر حمله های دشمنان نیز مقاوم می سازد.
شکل توده تخم و پوشش ژله ای آن، در هر گونه از دوزیستان، مشخص و متمایز است:
- تخم های وزغ ها به صورت رشته های دراز است.
- تخم های غوکان به صورت توده ای است.
- سمندرهای آبزی به شکل توده های کوچک تخم گذاری می کنند و تعدادی از گونه ها نیز تخم های تک تک می گذارند.
- تخم سمندر های زمینی غالباً به وسیله ی پایه یا ساقه به اشیاء می چسبد.
- غوک اسمین تیلوس (sminthilus) کوبا فقط یک تخم می گذارد.
- در مقابل یک وزغ بزرگ بوفامارینوس (bufa marinus) ممکن است تا 32000 تخم بگذارد.

مراحل لاروی بسیاری از غوکان و وزغ ها تا چندین ماه طول می کشد. در حالیکه لاروهای غوک بزرگ امریکایی دو سال وقت لازم دارند تا دگردیسی کرده و به صورت غوک کامل درآیند.
لاروهای سمندرها از لحاظ شکل عمومی به پدر و مادرشان شباهت دارند و در ابتدای زندگی دارای اندام های حرکتی (دست و پا) هستند و دهانی دارند که با آن می توانند جهت تغذیه شکار کنند.
لاروهای وزغ ها و غوکان بچه قورباغه یا کله آویز (Tadpole) نام دارد.
سر و بدن با هم توده تخم مرغی شکلی تشکیل می دهند، دم دراز بوده و در بین باله های میانی قرار دارد.
آبشش های داخلی بوده و از غشاء نازکی پوشیده شده است.
اندام ها در اواخر زندگی لاروی ظاهر می شوند. در اندام های جلویی تا هنگام دگردیسی درون پوششی پنهان است و ...
آرواره به صورت واقعی وجود ندارد در عوض دو صفحه ی شاخی وجود دارد که برای خرد کردن جلبک ها و تکه های غذایی کوچک داخل آب، به کار می آید.
دگردیسی عبارتست از تغییر محسوسی که شامل بخش های زیر می باشد:
- 1- به وجود آمدن یک دهان پهن و از بین رفتن آرواره های شاخی
- 2- از بین رفتن آبشش ها، بسته شدن شکاف های آبششی و پیدایش شش ها
- 3- به وجود آمدن پاهای جلویی
- 4- تغییر درازی روده از نوع دراز گیاه خواری به شکل کوتاه گوشت خواری
- 5- جذب دم و باله های میانی

هنگامی که این تغییرات در حال رخ دادن است جانور در سطح آب به سر می برد.
دربخش سطحی آب تنفس به به وسیله ی آبشش و شش، هر دو امکان پذیر است و برای تغذیه می تواند از شکار حشرات استفاده کند.
پاها ممکن است قبل از جذب و ناپدید شدن کامل دم ظاهر شود. در این هنگام جانور قادر است در زمین های نمناک به سر برد و برای جلوگیری از خشک شدن در شکاف ها ترک ها پنهان گردد.
در این حال گاهی درجریان یک رگبار تند ممکن است ناگهان هزاران بچه وزغ و غوک پدیدار شوند.
بعضی از سمندرهای زمینی در حفره های نمناک تخم گذاری می کنند و غالباً توسط جانور ماده نگهداری می شوند.
از این تخم ها لاروهایی بیرون می آید که یک مرحله ی زندگی آبزی دارند. اما غالباً سمندرها سیر تکامل را داخل تخم طی می کنند و بچه ها به شکل رسیده (بالغ) بیرون می آیند.
بعضی از انواع غوکان نیز هنگامی که درون تخم هستند بالغ می شوند.
اما در هر دو حالت (چه تکامل بیرون از تخم انجام شود و چه داخل آن) جنین ها دارای آبشش های پهن و نازکی هستند.
یک نوع وزغ اروپایی (alytes) با رشته هایی تخم هارا در اطراف پاهای عقب خود در هم می پیچد تا آنکه لاروها آماده ی رها شدن در آب شوند.
بعضی از غوکان (غوکان بی زبان) تخم هایشان را در جیب های پوستی که به صورت جداگانه در پشت جانور وجود دارد نگهداری می کنند تا اینکه دگردیسی رخ دهد.

غوک کیسه دار تخم هایش را در پشتش نگه می دارد.
قورباغه کیسه دار (گاستروتکا) توده ی تخمی را در پشت، زیر یک لبه پوستی جای می دهد.
برخی غوکان مناطق حاره برای تخم ها آشیانه ای از مواد ژلاتینی تهیه می کنند (در بعضی از گونه ها لاروها به داخل آب افتاده و بقیه مراحل تکامل را در آشیانه به اتمام می رسانند.)
سمندر اروپایی تخم گذار – بچه زا ست. ماده چندین جنین را در داخل بدن در مدت 10 تا 12 ماه نگه می دارد !!!!!
سمندر آلپی یک یا دو جنین نگه می دارد که قبل از تولد کاملاً تکامل می یابد.
مدت زمانی که دوزیستان برای گذراندن دوره های دگردیسی و رسیدن به سن بلوغ طی می کنند در نمونه های مختلف بسیار متفاوت است.
دوزیستان کوچک ممکن است در دو سالگی بالغ شوند ولی در انواع بزرگتر این زمان طولانی تر خواهد شد.
مدت عمر دوزیستان فقط در نمونه هایی از آن ها که در باغ های جانور شناسی نگهداری می شوند مشخص شده است.
سمندر غول 55 سال
وزغ اروپایی 36 سال
سمندر ببر 25 سال به صورت لاروی و 11 سال به صورت بالغ

بعضی از وزغ ها یا غوکان را گاه گاهی به شکل زنده در حفره ها یا داخل درختان پیدا کرده اند.
به نظر می رسد سال ها در آنجا زندانی بوده اند اما احتمالاً به خارج راه داشته اند زیرا که حتی اگر محیط مناسب باشد ولی به آن ها غذا نرسد کم کم از بین خواهند رفت.
مرکز یادگیری سایت تبیان - تهیه و تنظیم: یگانه داودی
طراحی سؤال 1

اشاره
هر معلمی برای آگاهی از میزان اثربخشی تدریس و ارائه بازخوردهای هدایت کننده به دانش آموزان، نیازمند جمع آوری اطلاعات درباره ی عملکرد تحصیلی آنان است. به همین منظور در این مقاله مطالبی همچون سنجش و اهمیت آن، عملکرد تحصیلی، جهت دهی به آموزش از طریق طراحی سؤال خوب، ویژگی های ابزار سنجش و طرح سنجش مورد بحث قرار گرفته است.
سرآغاز
همان طور که می دانیم، اصطلاح «سنجش» به معنای فرآیند جمع آوری اطلاعات درباره ی عملکرد تحصیلی و یادگیری دانش آموزان، به منظور تصمیم گیری آموزشی در ارتباط با نحوه ی کمک به تعمیق، بهبود و اصلاح یادگیری آنان است. به این منظور، به روش ها و با استفاده از ابزارهای متنوعی می توانیم اطلاعات مورد نیاز برای سنجش پیشرفت تحصیلی و یادگیری دانش آموزان را جمع آوری کنیم. از جمله ی این روش ها و ابزارها می توان به آزمون های عینی و غیرعینی، فهرست وارسی، مقیاس درجه بندی، پرسش نامه، پروژه، انجام تکالیف، پرسش شفاهی، پوشه ی کارنما و نظایر آن اشاره کرد.
برای هر معلمی، طراحی و تهیه ی ابزار مناسب به منظور سنجش و به دنبال آن قضاوت درباره ی عملکرد تحصیلی و یادگیری دانش آموزان، از ضروری ترین و تخصصی ترین کارهاست و جزء مهارت های اساسی حرفه ی معلمی به شمار می آید. با وجود این، عده ی بسیار کمی از معلمان قادرند با توجه به اصول علمی و فنی مرتبط با طرح سؤال، سؤال هایی را طراحی کنند. این مسئله ریشه در کیفیت و محتوای برنامه های کارورزی و آموزش هایی دارد که برای معلمان، به منظور آمادگی و کسب مهارت های معلمی ارائه می شود. زیرا در این برنامه ها نیز به آموزش مهارت های اساسی سنجش و ارزشیابی پیشرفت تحصیلی دانش آموزان بهای کمی داده می شود.
در نتیجه، معلمان به منظور آگاهی از پیشرفت تحصیلی دانش آموزان به روش ها، ابزارها و سؤال هایی متوسل می شوند که پیامد آن، هدایت ناخواسته ی دانش آموزان به سوی یادگیری سطحی محتوای آموزش و در نهایت تربیت دانش آموزان سطحی و کم سواد می شود. در صورتی که اگر معلمان برای سنجش عملکرد تحصیلی دانش آموزان از روش ها و ابزارهایی استفاده کنند که درک و فهم، حل مسئله، استدلال، تفکر، و کاربرد آموخته ها در شرایط واقعی را بسنجند، پیامد آن تربیت دانش آموزانی است که به سوی مطالعه ی عمقی، درک مطالب و ساخت دانش ترغیب می شوند. زیرا چگونگی مطالعه و یادگیری دانش آموزان، به طور مستقیم از ماهیت سنجش عملکرد تحصیلی آنان تأثیر می پذیرد.
جهت دهی به آموزش از طریق طراحی سؤال خوب

طرح سؤال نقش کلیدی و اساسی در جمع آوری اطلاعات به منظور آگاهی از تحقق انتظارات آموزشی یا پرورشی و بهبود و توسعه ی یادگیری دانش آموزان ایفا می کند، زیرا از طریق طرح سؤال ها و استفاده از روش و ابزار مناسب، می توان به محدودیت ها و نارسایی های موجود در عناصر نظام آموزشی (معلم، دانش آموز، محتوای آموزش، آیین نامه، شرایط و موقعیت آموزش، شیوه های یادگیری- یاددهی، و...) پی برد و بر اساس نتایجی که از تجزیه و تحلیل اطلاعات جمع آوری شده به دست می آید، در جهت اصلاح و بهبود امور و فعالیت های آموزشی، و جهت دهی به فرایند آموزش معلم و یادگیری دانش آموزان اقدام کرد.
بنابراین، همان طور که از مطالب بالا استنباط می شود، سنجش می تواند بر فرایند یادگیری دانش آموزان و آموزش معلم تأثیر عمیقی بگذارد. اما اگر از سنجش به عمل آمده، برای نمره دهی به دانش آموزان استفاده کنیم، دانش آموزان به این نتیجه می رسند که باید برای قبول شدن و کسب نمره ی بالا تلاش کنند. در نتیجه، به جای تأکید بر یادگیری، به مطالب توجه خواهند کرد. به این ترتیب، چگونگی مطالعه و یادگیری دانش آموزان، تحت تأثیر ماهیت سنجش عملکرد تحصیلی آنان قرار می گیرد.
بنابراین، اگر عملکرد تحصیلی دانش آموزان را با سؤال های سطحی بسنجیم، به پرورش یادگیرندگانی با یادگیری کم عمق و سطحی کمک کرده ایم و این همان آفتی است که نظام آموزشی ما را دچار چالش کرده است. به همین دلیل است که ویگینز می گوید: اگر آزمون ها تعیین می کنند که معلمان عملاً چه چیزی را آموزش بدهند و دانش آموزان چه چیزی را یاد بگیرند، پس راه اصلاح آموزش، راهی مستقیم اما سر بالاست؛ پس باید توانایی ها و عادت های اساسی و مهم را آزمون کنید.
ویژگی های ابزار سنجش
از سوی دیگر هدف از سنجش، فراهم آوردن اطلاعات ضروری برای قضاوت درباره ی کیفیت عملکرد تحصیلی و یادگیری دانش آموزان است. بنابراین، قضاوت ما درباره ی عملکرد تحصیلی دانش آموزان، به اطلاعات جمع آوری شده در این زمینه بستگی دارد. به این معنا که هرچه اطلاعات فراهم شده دقیق تر و کامل تر باشند، ارزشیابی به عمل آمده بر پایه ی آن ها نیز معتبرتر خواهد بود.
طرح سنجش

اولین قدم در سنجش یادگیری یا عملکرد تحصیلی دانش آموزان، تهیه ی طرح سنجش است که به طور متداول، به آن «جدول مشخصات سنجش» نیز گفته می شود. طرح سنجش، جدول دو بُعدی است که هدف های آموزشی (یادگیری) را به محتوای درس ربط می دهد و وزنی را که باید به هر یک از زمینه های یادگیری داده شود، مشخص می کند. بنابراین، در این جدول، علاوه بر هدف های آموزشی (یادگیری) و محتوای درس مربوط به هر هدف، درصد و تعداد پرسش های مربوط به هر هدف نیز تعیین می شود. برای مشخص کردن وزن زمینه های یادگیری، می توان از ملاک های زیر استفاده کرد:
* اهمیت نسبی هر هدف آموزشی، محتوای مربوط به آن و هر یک از موضوع های تدریس شده؛
* حجم یا تعداد صفحه های کتاب درسی که به هر موضوع اختصاص داده شده است؛
* مقدار زمانی که برای آموزش هر موضوع صرف شده است.
فایده ی استفاده و بهره گیری از طرح سنجش آن است که پرسش های مطرح شده در ابزار سنجش، با هدف های آموزشی و محتوای تدریس شده هماهنگ می شوند. به علاوه سبب می شود، محتوای ابزار سنجش، نمونه ی معرفی از هدف ها (زمینه های یادگیری) و مطالب آموزشی باشد که قرار است سنجش شوند. در واقع، طرح سنجشی که به طور مناسب تهیه شده باشد، تأییدی بر روانی ابزار سنجش است. به کلامی دیگر، بین آن چه سنجش می شود و آن چه آموزش داده شده است تطابق وجود دارد. در مقاله بعد با انواع روش های سنجش آشنا خواهیم شد.
رشد تکنولوژی آموزشی
مرکز یادگیری سایت تبیان،تنظیم: شکوفه باصری
ارزشیابی مستمر و رویکرد نوین آموزشی
ارزشیابی مستمر و رویکرد نوین آموزشی

2-2 ارزش یابی فعالیت های کلاسی
در تدریس فعال کلاس درس سرشار از موقعیت های یادگیری است که دانش آموزان را به سمت هدف های تدریس راهنمایی می کند این موقعیت ها "فعالیت کلاسی" نامیده می شود.
فعالیت کلاسی که ممکن است فردی یا گروهی انجام شوند می توانند شامل مطالعه کتاب، نوشتن یک گزارش، فکر کردن و ارائه یک استدلال برای یک مسأله، برقراری ارتباط، جمع آوری اطلاعات از منابع تدارک دیده شده در کلاس، انجام آزمایش و مهارت ها و نگرش های مختلف یادگیری باشند. شاید
باشد.
معلم برای هر جلسه کلاس فعالیت ها با عملکردهای مورد انتظار روشن برای خود تبین می کند
- ارزشیابی فعالیت های کلاسی
- ارزشیابی فعالیت های دانش آموزان وپرورش مهارت ها و نگرش های آن ها در جهت عملکردهای مورد انتظار
- توجه به موفقت و پیشرفت دانش آموزان
- آزمون ها با هماهنگی سایر درس ها و معلم راهنمای دوره
بنابراین:
- 1- ارزشیابی فعالیت کلاسی نمره دادن به پرسش های کلاسی نیست بلکه ارزشیابی روند شکل گیری و پیشرفت مهارت ها و نگرش ها است که بیشتر با مشاهده ی رفتار دانش آموزان ممکن می باشد و در جریان آن دانستنی ها نیز می تواند ارزیابی شود.
- 2- برای ارزشیابی فعالیت های کلاسی لازم است ابتدا عملکرد های مورد نظر به دقت تعیین شوند.
- 3- بعداز تعیین عملکردهای مورد نظر لازم است شاخص ها و مصداق های عملکرد را تعیین نماییم . به طور مثال اگر عملکرد مورد نظر به تقویت "مهارت برقراری ارتباط" توجه دارد شاخص های آن می تواند چنین باشد:
- موضوع را به درستی شرح می دهد.
- از کلمه های مناسب برای توصیف موضوع استفاده می کند.
- اطلاعات دقیق ارائه می دهد.
- نقطه نظر یا موقعیت های مقاومت دیگران را هم در نظر می گیرد.
- از نقشه، نمودار، مدل، چارت و ارقام و جدول اطلاعات استفاده می کند.
- از علامت ها و نشانه های خاص برای مشخص کردن موضوع های اصلی و مهم بهره می گیرد.
- 4- بعد از آن که شاخص ها تعیین شدند. لازم است مصداق های آن ها نیز تعیین شوند یعنی رفتارهای معینی که نشانگر بروز مهارت یا نگرش مورد نظر در ارتباط با موضوع خاص تدریس هستند مشخص گردند.
با این اقدام ها "فهرست ارزشیابی" برای یک جلسه تدریس تهیه شده است و با مشاهده آنچه دانش آموزان انجام می دهند مورد قضاوت واقع می شوند.
(ضمیمه 1- نمونه هایی از فهرست ارزشیابی که در کلاس علوم تجربی و کامپیوتر استفاده می شود نشان می دهد.)
- 5- ارزشیابی فعالیت های کلاسی وقتی به درستی مقدور است که فرایند یادگیری فعال و یادگیری گروهی و مشارکتی مورد توجه باشد.
تعیین دقیق عملکردهای مورد انتظار، تعیین شاخص ها و مصداق های* عملکرد. توجه به یادگیری مشارکتی و فعالارزشیابی فعالیت های کلاسی نمره دادن به پرسش های کلاسی نیست.
*تعیین مصداق ها:
مصداق ها، رفتارهای معین و مرتبط با یک شاخص برای یک موضوع معین هستند.
- 6- علاوه بر دانستنی ها و مهارت ها در فعالیت های کلاسی، پرورش نگرش ها مورد توجه قرار می گیرد و ارزشیابی می شود. نظافت در کار و انضباط، توجه به صحبت های دیگران، قبول مسئولیت در گروه، تحمل نظر مخالف، انعطاف پذیری و ... نمونه هایی از نگرش هایی هستند که در عموم برنامه درسی مورد توجه قرار می گیرند.
- 7- برای تأکید بر کیفیت آموزش و محیط یادگیری، نتایج بررسی ها و پژوهش های گوناگون را از کتاب "ویژگی های آدمی و یادگیری آموزشگاهی" نوشته ی بلوم (1982) یاد آور می شویم:
امروزه از این عقیده که ویژگی های معلمان، کلاس درس یا مدارس بر یادگیری دانش آموزان تأثیر زیاد دارند چندان حمایت نمی شود ...
ما همچنان معتقدیم که
توجه به نگرش ها، نظم و انضباط، مسئولیت پذیری، کنجکاوی و ...
تأکید بر کیفیت آموزشی و محیط یادگیری
2-3 تکالیف
به طور معمولی تکلیف، نوشتن پاسخ سؤال های کتاب (خود آزمایی ها) و یا رونویسی و بازنویسی از کتاب درسی را به خاطر ما می آورد.
اما:
تکالیف یک درس تنها نوشتن پاسخ سؤال های کتاب نیست. دفتر تکلیف در حقیقت کتابی است که دانش آموز در آن موضوع درس تدوین می کند.
• در ارتباط با تکالیف چند نکته قابل توجه چنین است:
- 1- تفاوت تکالیف با فعالیت های خارج از کلاس که بعد از این توضیح داده می شود در الزامی و یکنواخت بودن آن ها است.
تکالیف، فرصت هایی برای یادگیری است که از سوی معلم جهت همه ی دانش آموزان تیین می شود و لازم است همه دانش آموزان در انجام آن کوشش کنند.

- 2- تکالیف نیز می توانند به شکل های گوناگون و جذاب ارائه شوند از جمله آنکه از فراگیران خواسته شود:
جدول حل کنند، خلاصه بنویسند، سؤال طرح کنند، فعالیت انجام دهند، آزمایش نمایند، کتاب بخوانند و قسمتی یا همه ی مرحله های یک روش مطالعه صحیح مثل PQ4R را اجرا کنند و ...
- 3- به لحاظ کیفیت و محتوا، تکلیف ها می توانند هدف های گوناگونی را دنبال کنند. می توانند تمرینی برای تثبیت یادگیری باشند، می توانند فرصتی برای غنی سازی یادگیری به شمار آیند، ممکن است امتداد و به کارگیری درس کلاس در زندگی روزمره باشند و یا زمینه ساز یادگیری موضوعی تازه را فراهم کنند.
- 4- مقدار و چگونگی تکلیف می تواند از دانش آموزی به دانش آموز دیگر متفاوت باشد. برخی دانش آموزن به تمرین بیشتر و برخی به تمرین کمتری نیاز دارند.
- 5- لازم است تکالیف به صورتی تدارک دیده شوند که به عنوان منبعی برای تقویت و پاداش دانش آموزان در آیند و فرصتی برای برانگیختن مشارکت و پشت کار در یادگیری فراگیران باشند. فراگیران از تأثیر آن در میزان پیشرفت خود آگاه شوند. عبارت های مثبت مناسب و بیان دل انگیزه انتظارهای آموزشی که به شکل مکتوب یاشفاهی از سوی معلم به دانش آموز اظهار می گردد می تواند نمونه ای برای این مهم باشد.
• تکالیف:
فعالیت های الزامی و همگانی در جهت یادگیری
تنوع در شکل تکلیف
روش PQ4R شامل 6 مرحله است که حروف اول هر مرحله اسم روش را می سازد.

- پیش مطالعه
- سؤال کردن
- خواندن
- تمرین و بازیابی
- مرور کردن
- از حفظ گفتن
هدف های گوناگون تکلیف:
کمیت و کیفیت متفاوت تکلیف متناسب با ویژگیهای فردی دانش آموزان منبعی برای تقویت و پاداش
2-4 فعالیت خارج از کلاس
فعالیت خارج از کلاس فرصتی فراهم می کند تا فراگیران خلاقانه آموخته های خود را به کار گیرند و در مسیر تقویت و پایداری آموخته ها بکوشند.
فعالیت خارج از کلاس فرصتی است تا فراگیران بر اساس علاقه، موقعیت و امکانات خود کلاس درس را به زندگی واقعی خود گسترش دهند و با خلاقیت های موقعیت های تازه ای برای یادگیری ایجاد کنند.
- بنابراین:
1- فعالیت خارج از کلاس بخشی از برنامه درسی و نمره ارزشیابی مستمر است آیین نامه آزمون های دو نوبتی تأکید دارد که حداقل 5 نمره از نمره ی ارزشیابی مستمر به فعالیت های خارج از کلاس اختصاص یابد.
2- فعالیت های خارج از کلاس لازم است در مسیرهای مختلف و زمینه های گوناگون ارائه شوند تا همه ی دانش آموزان با هر امکانات و هر نوع علاقه بتوانند چند مورد آن را انتخاب کنند و به فعالیت بپردازند.
فعالیت ها می توانند از کتاب درسی و یا از موضوع های دیگر متناسب با برنامه درسی و با توجه به سطح توانایی دانش آموزان تعیین شوند.
فعالیت های خارج از کلاس می توانند شامل چنین مواردی باشند: جمع آوری اطلاعات (مصاحبه با افراد آگاه، استفاده از مقاله ها و نشریه ها و ...) مطالعه کتاب و معرفی کتاب در ارتباط با موضوع، ساخت ابزار، تهیه ی گزارش از یک بازدید یا نمایشگاه و ... انجام یک فعالیت یا یک آزمایش و ...
3- انجام فعالیت خارج از کلاس اجباری نیست بلکه دانش آموز از مجموع فعالیت های مختلف بر اساس شرایط خود مواردی را انتخاب کرده و انجام می دهد.

4- ذکر عناوین کلی مانند : "تحقیق کنید" و ... برای فعالیت های خارج از کلاس کافی نیست لازم است معلم فعالیت ها را به طور مشخص بیان کند و در سنین پایین لازم است منابع لازم برای جمع آوری اطلاعات و یا مراجعه به آن معرفی شوند.
5- تعداد فعالیت هایی که جهت خارج از کلاس معرفی می شوند بهتر است حداقل 3 تا 4 برابر تعداد فعالیت هایی که لازم است دانش آموز انجام دهد باشند تا قابل انتخاب شدن باشند.
6- فعالیت ها به تدریج و متناسب با موضوع درسی ارائه شوند و برای هر یک زمان های معینی برای اجرا مشخص شود تا از تراکم آن در پایان یک دوره تحصیلی جلوگیری شود.
7- تعداد فعالیت های مناسب در هر درس بستگی به نوع فعالیت و میزان وقت گیری آن و زمان اختصاص یافته به درس از برنامه هفتگی دارد.
8- تهیه فهرستی ارزشیابی بر اساس نوع فعالیت می توانند معلم را در قضاوت نهایی فعالیت ها و ارائه بازخورد مناسب به دانش آموزان یاری نماید.
- فعالیت خارج از کلاس بخشی از برنامه درسی
- فعالیت هایی بر اساس امکانات و علاقه های گوناگون فراگیر
- انتخابی بودن فعالیت خارج از کلاس
- اجتناب از بیان عناوین کلی مثل "تحقیق کنید"
- تعداد فعالیت ها 3 تا 4 برابر فعالیت های لازم الاجرا
- فعالیت ها به طور مستمر و با سررسید مشخص
-
مرکز یادگیری سایت تبیان
گردآوری: خسرو داودی - تنظیم: یگانه داودی
مرکز یادگیری سایت تبیان
گردآوری: خسرو داودی - تنظیم: یگانه داودی
فرهنگ تحقیق وپژوهش در مدارس
مقدمه:
تحقیق و پژوهش در كشف حقایق و شناخت مسائل، ضرورتی ناگزیر است. از همین رو فلاسفه، علما، دانشمندان و پژوهشگران رشتههای علمی مختلف همواره برای یافتن پاسخ سؤالات خود، به دنبال تحقیقاتی بودهاند كه از صحت و اطمینان بیشتری برای رسیدن به حقیقت و تشخیص مسائل برخوردار باشند. مسأله تحقیق در حوزه تعلیم و تربیت كه محور اصلی آن انسان است، از اهمیت و حساسیت بیشتری برخوردار است.
در شرایط كنونی آگاهی از روشهای متنوع تحقیق، این امكان را برای پژوهشگر بهوجود میآورد كه با توجه به موضوع تحقیق، روش مشخصی را اختیار كند و كار تحقیقی خود را به انجام برساند. از گذر تمرینها و فعالیتهای پیگیر تحقیقاتی، بهتدریج محقق به جایی خواهد رسید كه خود میتواند درباره مسائل جامعه، با خاطری مطمئنتر و چشمی بازتر به پژوهش بپردازد و از این طریق كمبودی را كه در حال حاضر در اثر فقدان روشهای مدرن تحقیق به چشم میخورد، به نحوی جبران كند.
ادامه مطلب
اختلال های زبان
قسمت اول : اختلالهای خواندن
1- نکات کلی
نارسا خوانی که اغلب با مشکلاتی در قلمرو نوشتن همراه است اصطلاحی کلی است که وجود مشکلاتی را در زمینه اکتساب خواندن مشخص می کند . این اختلال هنوز هم در حال حاضر مورد بحث است . این بحثها در عین حال درباره تعریف دقیق اختلال، تعیین نشانه شناسی منسجم ، تجزیه و تحلیل علت شناختی ، فراهم کردن روشهای تشخیص و انتخاب روشهای اختلال مؤثر درمانگری مطرح اند .
ادامه مطلب
بررسی شیوه های گسترش نواندیشی و نوجویی در روشهای تدریس علوم تجربی از دیدگاه معلم
بیان مساله :
طراحان برنامه های آموزشی برای پاسخگویی به نیازهای روزافزون حاصل از گسترش مداوم دانش بشری ، مرتباً بر حجم برنامه ی درسی می افزایند که این شیوه طراحی برنامه درسی فراگیران را به صورت افرادی منفصل ، مصرف کننده و تحویل گیرنده انبوه اطلاعات روزافزون و اغلب فراموش شدنی در می آورد ، در این بین روش تدریس معلم محوری نیز که اغلب در مدارس ما به کار برده میشود براین مشکل می افزاید چرا که در این روش تدریس تقریباً محتوای تمام دروس از طریق معلم به دانش آموزان انتقال می یابد و شیوه هایی نظیر درگیر کردن دانش آموز با مسائل مورد تدریس که لازمه رشد مهارتهای ذهنی در آنها میباشد مورد بی مهری قرار گرفته است.
ارائه دانش نیز به عنوان یک فراورده نمی تواند نیازهای یادگیری دانش آموزان را در آینده فراهم آورد چراکه دانش باید به عنوان یک فرآیند در اختیار دانش آموزان قرار گیرد تا بتوانند در فعل وانفعالات یادگیری شرکت کنند و در ساختن مفاهیم و ایجاد خلاقیت نقش داشته باشند ، برای نیل به این هدف باید روشهای تدریس را به گونه ای تغییر داد که علاوه بر مفاهیم پایه راهی را به دانش آموزان نشان دهد که بتواند به دنبال واقعیتها و دانشهای موردنیاز خود برود تا آنچه را که می آموزد پایدار و عمیق باشد.
توجه به الگوی تدریس نقش سازنده ا ی در ایجاد فرصت برای تعمیق یادگیری دانش آموزان دارد . از انجایی که روش تدریس غالب همانطور که گفته شد روش تدریس مستقیم می باشد باید گامی موثر برای تغییر این روش به سمت شیوه های فعال یاددهی و یادگیری برداشت تجربیات کشورهایی که در این قدمهایی برداشته اند نشان می دهد که بهترین نقطه ی آغاز برای ایجاد تحول در کیفیت آموزش عمومی کشور ، متحول کردن درس علوم تجربی و روش تدریس آن است .
از آنجایی که عوامل موثر و زمینه ساز اشاعه روشهای نوین درسی و خلاقیت در این زمینه چندان مشخص نمیباشد ، لذا در این تحقیق مساله اصلی زمینه یابی به منظور اشاعه نواندیشی و خلاقیت در روشهای تدریس علوم تجربی در دوره ی راهنمایی است که این مساله با اجرای طرح شیوه های نواندیشی ونوجویی بررسی میشود.
ادامه مطلب
هدف اصلی از تشكیل گروههای آموزشی
هدف اصلی از تشكیل گروه های آموزشی ایجاد زمینه مناسب برای تبادل تجربیات موثر وفعال معلمان ،همكاری وهمفكری با كارشناسان وبرنامه ریزان نظام آموزش وپرورش ودریك جمله افزایش كیفیت آموزشی می باشد/.
كارشناسی تكنولوژی وگروههای آموزشی شهرستان سراوان
تبلیغات




